Λαγούτο

Λαγούτο

lagouto-mousikorama-001Αποτελεί σύνθεση στοιχείων από την αρχαιοελληνική πανδούρα (μακρύ χέρι)και το αραβικό ούτι (μεγάλο αχλαδόσχημο ηχείο). Με 4 διπλές χορδές, κουρδισμένες κατά πέμπτες, είναι το κατ’εξοχήν όργανο αρμονικής (ίσον ) και ρυθμικής συνοδείας στο τυπικό συγκρότημα της στεριανής Ελλάδας, την κομπανία (κλαρίνο,βιολί, λαγούτο, σαντούρι και ντέφι) αλλά και στη νησιωτική ζυγιά: βιολί ή λύρα και λαγούτο. Παλιότερα παιζόταν και ως μελωδικό (σόλο) όργανο, παράδοση που εξακολουθεί στην Κρήτη από τους πριμαδόρους  λαουτιέρηδες . Το λαγούτο στην Ελλάδα έχει μεγάλο αχλαδόσχημο (επιπεδόκυρτο) ηχείο και μακρύ χέρι,  με μπερντέδες , «σπασμένο» προς τα πίσω, στο επάνω μέρος έχει κλειδιά απ’τα πλάγια, τέσσερις διπλές χορδές στερεωμένες στον καβαλάρη, πάνω στο καπάκι, και παίζεται με πένα (πλήκτρο). Στα τέλη του19ου αιώνα κατασκευαζόταν σε τρία μεγέθη (μπόγια). Σήμερα, έχει επικρατήσει το μεσαίο μέγεθος. Κι αυτό όμως διαφέρει στις διαστάσεις του από κατασκευαστή σε κατασκευαστή, αν και οι διάφορές είναι μικρές και χωρίς σημασία για την όλη λειτουργία του οργάνου. Οι διαφορές αυτές οφείλονται και στον εκτελεστή, που,ανάλογα με τη σωματική του διάπλασηlagouto-mousikorama-002 – υψηλός ή κοντός, παχύς ή αδύνατος, με μακριά ή κοντά δάχτυλα – αλλά και τις καθαρά μουσικές του προτιμήσεις, ζητάει απ’τον κατασκευαστή το ηχείο π.χ. του οργάνου να είναι περισσότερο ή λιγότερο βαθύ, το χέρι μακρύτερο ή κοντύτερο και λοιπά. Πρώτου μεγέθους λαγούτο, μεγαλύτερο στο μάκρος,το φάρδος και το βάθος, σε σύγκριση με όλα τα άλλα που παίζονται και κατασκευάζονται στην Ελλάδα, είναι σήμερα το κρητικό λαγούτο. Η πένα του λαγούτου γίνεται από φτερό αρπακτικού πουλιού (όρνιου), συνήθως αγιούπα(γύπα), αετού ή γερακιού, και στην ανάγκη από φτερό διάνου ή πλαστικό. Ο ήχος του λαγούτου παράγεται με το τσίμπημα των χορδών από την πένα και προς τα κάτω και προς τα πάνω. Την πένα,με την ουρά της ανάμεσα στο δείκτη και το μεσαίο δάχτυλο, ο λαουτιέρης την κρατάει με τον αντίχειρα και το δείκτη. Το λαγούτου κουρντίζεται κατά πέμπτες: ντο, σολ, ρε, λα (η πρώτη χορδή, το λα, μια οκτάβα χαμηλότερα από το λα του τονοδότη. Από τα τέσσερα ζεύγη των χορδών του, το πρώτο κουρντίζεται ουνίσονο και τα άλλα σε διάστημα οκτάβας. Συχνά, ωστόσο, συναντάμε λαγούτα με το τρίτο ζεύγος κουρντισμένο επίσης ουνίσονο. Η μελωδική έκταση του λαγούτου είναι δύο οκτάβες και μία έκτη.
Ο λαουτιέρης λέγεται και μπασαδόρος, ή πασαδόρος γιατί κρατάει τα μπάσα. Παίζει το λαγούτο καθισμένος,με το ένα πόδι πάνω στ’ άλλο, ακουμπώντας το ηχείο του οργάνου στο στήθος και στο πόδι του. Παίζει επίσης όρθιος, βαδίζοντας. Συνοδευτικό όργανο όπως είναι σήμερα,το λαγούτο έχει πάντα την ανάγκη ενός μελωδικού οργάνου. Και τέτοια όργανα είναι κυρίως το βιολί, η λύρα, το κλαρίνο και το σαντούρι.

lagouto-mousikorama-003

Share

Radio GreekSound Live

radio 200
Δεύτερο Πρόγραμμα

 

Facebook

Twitter

Ελληνική Μουσική και Όργανα

Νταούλι

Νταούλι

Ελληνικά λαϊκά μουσικά όργανα Μεμβρανόφωνα Νταούλι Γνωστό ήδη από τους...

Δελτία ενημέρωσης

Εγγραφείτε στην λίστα ενημέρωσης στην ιστοσελίδα www.mousikorama.gr μείνετε ενημερώμενοι για τα μουσικά νέα, συνεντεύξεις και μουσικά άρθρα.

Radio Greek Sound Live

Radio Greek Sound Νέα

Μιχάλης Βιολάρης Επίσημη ιστοσελίδα